آژانس جهانی مبارزه با دوپینگ (WADA) در آستانه سال ۲۰۲۷، اصلاحات مهمی را در کد جهانی ضد دوپینگ اعمال کرده است. این تغییرات که پس از پروندههای جنجالی ستارگان تنیس جهان تدوین شدهاند، نحوه رسیدگی به موارد «آلودگی ناخواسته» (Contamination) و قوانین «اعلام موقعیت مکانی» (Whereabouts) را دستخوش تحول میکنند.
به گزارش ورزشا، نسخه ۲۰۲۷ کد جهانی مبارزه با دوپینگ با هدف ایجاد چارچوبی شفافتر و عادلانهتر برای ورزشکاران بازنگری شده است. بر اساس قوانین جدید، دست ورزشکاران برای دفاع از خود در پروندههای مربوط به ورود تصادفی مواد ممنوعه به بدن بازتر شده و بروکراسی پیچیده مربوط به ثبت موقعیت مکانی برای تستهای سرزده نیز اصلاح شده است.
تأثیر پرونده یانیک سینر و ایگا اشویانتک بر قوانین ۲۰۲۷ وادا
در سالهای اخیر، پروندههای دوپینگ ناخواسته دو ستاره شماره یک تنیس جهان یعنی یانیک سینر (Jannik Sinner) و ایگا اشویانتک (Iga Swiatek)، موضوع «آلودگی تصادفی» را به صدر اخبار ورزشی برد. در هر دو مورد، مشخص شد که ماده ممنوعه از طریق آلودگی در مکملها یا اسپریهای درمانی و بدون قصد قبلی وارد بدن این تنیسورها شده است.
حواشی گسترده این پروندهها، نهاد ناظر جهانی (WADA) را بر آن داشت تا در کد ۲۰۲۷ خود، دامنه دفاعیات قابل قبول برای ورزشکاران را گسترش دهد تا میان «تقلب آگاهانه» و «آلودگی تصادفی» تمایز دقیقتری قائل شود.
مفاهیم کلیدی: سیستم Whereabouts و Contamination چیست؟
برای درک بهتر تغییرات جدید کد ۲۰۲۷ وادا، آشنایی با دو مفهوم پایه در قوانین ضد دوپینگ ضروری است:
- سیستم اعلام موقعیت مکانی (Whereabouts): سامانهای است که ورزشکاران حرفهای موظفاند در آن، اطلاعات دقیق محل سکونت، تمرین و برنامه سفر خود را به صورت روزانه ثبت کنند تا مأموران کنترل دوپینگ بتوانند در هر زمان (خارج از مسابقات) از آنها تست سرزده بگیرند. ثبت نکردن یا غیبت در ۳ تست، میتواند منجر به محرومیت سنگین شود.
- آلودگی ناخواسته (Contamination): شرایطی است که یک ماده ممنوعه بدون اطلاع ورزشکار و از طریق مصرف گوشت، غذا، داروهای عمومی یا مکملهای ورزشی آلوده در کارخانه، وارد بدن او میشود.
اهمیت قوانین جدید دوپینگ برای تنیس ایران و جهان
اجرایی شدن کد ۲۰۲۷ وادا، رویههای قضایی در فدراسیونهای جهانی و کمیتههای انضباطی را تغییر خواهد داد. این اصلاحات از دو جنبه برای تنیسورها و ورزشکاران ایرانی حاضر در میادین بینالمللی اهمیت دارد:
- کاهش خطر محرومیتهای ناعادلانه: با گسترش دامنه دفاعیات در بخش آلودگی ناخواسته، بازیکنانی که به دلیل کمبود امکانات آزمایشگاهی یا ناآگاهی با مکملهای آلوده مواجه میشوند، شانس بیشتری برای اثبات بیگناهی و فرار از محرومیتهای طولانیمدت خواهند داشت.
- تسهیل فرآیندهای اجرایی و سفر: اصلاح قوانین مربوط به اعلام موقعیت مکانی (Whereabouts)، فشار روانی و پیچیدگیهای اداری را برای بازیکنان و کادر فنی در زمان برنامهریزی سفرهای برونمرزی و تقویم مسابقات کاهش میدهد.
بر اساس گزارش Theathleticuk.





